Dünya siyasetinin en etkili akademisyenlerinden biri olan Harvard Üniversitesi’nde Uluslararası İlişkiler alanında verdiği dersler ve yayımladığı çalışmalarıyla uluslararası güvenlik ve ABD dış politikası konularında düşünce dünyasına yön veren ve İsrail’in ABD dış politikasına etkisini eleştiren çalışmalar yayınlayan Prof. Stephen M. Walt Yeni Şafak’a konuştu. ABD’nin Ortadoğu politikalarında İsrail’in rolünü ve bunun Washington’daki karar alma süreçlerine etkisini yorumlayan Walt, Tel Aviv’in bölgesel hegemonya peşinde olduğunu ve bu iddiasını ABD desteğiyle sürdürdüğünü ifade etti. Türkiye ile İsrail arasındaki gerilimin artmasının nedenlerinden birinin, Tel Aviv’in Türkiye’yi bu hegemonik mücadelede rakip olarak görmesi olduğunu ifade eden Walt, İsrail’in Gazze’de Filistinlilere yönelik soykırım niteliği taşıyan uygulamaların gerilimi daha da derinleştirdiğini belirtti. İsrail’in 12 gün savaşlarında ABD’yi İran’la savaşa çekmeye çalıştığını ifade eden Walt, bugün ABD’nin İran’la gerilimi artırmasının arka planında ise rejim değişikliği isteyen Washington’ın Tahran’ı missilleme yapamayacak kadar zayıf görmesi olduğunu kaydetti.

İNSANLAR UYANDIKÇA ABD’NİN İSRAİL’E DESTEĞİ ZORLAŞACAK

İsrail’in bölgesel hegemonya peşinde olması hasebiyle Ortadoğu’daki gerilimi artırdığı yorumunda bulunan Walt, “ABD Başkanı Donald Trump, Netanyahu’ya Gazze’de bir ateşkes konusunda biraz baskı yapmış olsa da (İsrail bunu defalarca ihlal etti), ABD’ye karşı koşulsuz diplomatik ve askeri desteğini sürdürdü. İsrail’in bölgesel hırsları bu desteğe bağlı” dedi. “ABD’de halkın görüşü ise İsrail aleyhine dönüyor” diyen Walt, “Daha fazla insan İsrail’in emellerini fark ettikçe bunu sürdürmek ABD adına daha zor olacak” yorumunu yaptı.

İSRAİL TÜRKİYE’Yİ RAKİP GÖRÜYOR

İsrail’in Türkiye’yi bölgesel hegemonya iddiasında rakip gördüğünü kaydeden Walt, “İki ülke arasındaki gerilimde bu durum kesinlikle bir faktör. Türkiye’nin Gazze’deki soykırıma karşı duruşu ve İsrail politikalarına karşı aldığı tavır bu gerilimi artırıyor. İsrail’in Filistinlilere yönelik tavrı ve özellikle Gazze’de soykırım niteliğindeki uygulamaları bu gerilimi daha da kötüleştiriyor” şeklinde konuştu.

LOBİNİN GÜCÜ ABD’LİLERİ BASTIRIYOR

İsrail lobisinin ABD politikasında hâlâ çok güçlü bir etkiye sahip olduğunu vurgulayan Walt, "Ancak eylemleri artık daha iyi anlaşılıyor ve hakkında konuşmak artık tabu değil. İsrail lobisi politikacıları hizaya getirmek ve eleştirmenleri susturmak için aktif şekilde çok tehlikeli yöntemler kullanıyor. Halkın görüşü hızla değişmiş olsa da, lobinin gücü sayesinde siyasetçiler ne halkın çoğunluğunun istediği politikaları ne de ABD’nin kendi çıkarına olan adımları atabiliyor”ifadelerini kullandı.

İSRAİL NORMALLEŞMEYE KARŞI ÇIKTI

İsrail’in 12 gün savaşları sırasında ABD’yi savaşa çekmeye çalıştığını ifade eden Walt, “İsrail, ABD’nin İran ile ilişkileri iyileştirme çabalarına uzun zamandır karşı çıktı ve ABD’yi rejim değişikliği hedefine destek vermeye ikna etmeyi umdu. Geçen yıl Trump’ı birkaç günlüğüne İran’ı bombalamaya ikna ettiler, ancak bugünkü krizde ABD’nin hava gücünü kullanmaktan öteye gitmeyeceğini düşünüyorum” yorumunu yaptı.

TRUMP’A GÖRE İRAN MİSİLLEME YAPAMAYACAK KADAR GÜÇSÜZ

İran ile ABD’nin onlarca yıldır sorun yaşadığını ve Trump’ın İran’da rejim değişikliği hedefiyle hareket eden başkanların sonuncusu olduğunu söyleyen Walt, “Daha agresif adımlar atıyorlar çünkü İran’ın savunmasız ve misilleme yapamayacak durumda olduğunu düşünüyorlar” sözleriyle İran’daki protestolara karşı ABD’nin tutumunu değerlendirdi.

ÇİN VE ABD ÇATIŞMASI EN BÜYÜK TEHLİKE

Önümüzdeki on yıl içinde en tehlikeli olabilecek krizin Çin ve ABD arasında patlak verebilecek bir çatışmayla ortaya çıkabileceğini kaydeden Walt, “Çünkü bunlar gezegendeki en güçlü iki ülke. Böyle bir çatışma olursa, neredeyse kesinlikle Asya’da gerçekleşir. Orta Doğu tehlikeli bir yer olmaya devam edecek, ancak çatışmalar büyük olasılıkla bu coğrafyayla sınırlı kalacaktır” dedi. Trump’ın Latin Amerika ülkelerini ekonomik olarak Çin’den uzaklaşmaya zorlamaya çalıştığını kaydeden Walt, “Ancak bu da işe yaramayacak çünkü ekonomik maliyetler çok büyük olur” ifadelerini kullandı.