BAE'yi 50 dolar kurtarıyor: OPEC’in en güçlü dört ayağından birisi kırıldı

04:00, 30/04/2026, Perşembe

Yeni Şafak

Yeni Şafak Haberlerini Daha Sık Gör: Tıkla ve Google'da Favorilere Ekle!

BAE'yi 50 dolar kurtarıyor: OPEC’in en güçlü dört ayağından birisi kırıldı

Arşiv.

Küresel petrol arzının yüzde 38’ni sağlayan örgütü ayakta tutan dört ülkeden biri olan BAE’nin çekilme kararı, piyasaya daha fazla petrol arzının kapısını aralayabilir. Üretim kapasitesini artırmak için son yıllarda yaklaşık 60 milyar dolarlık yatırım yapan Birleşik Arap Emirlikleri, kısıtlamaya gitmek yerine bu yatırımı gelire dönüştürme eğiliminde. Suudi Arabistan’ın başını çektiği diğer üye ülkeler ise “Düşük arz-yüksek fiyat” politikası yürütüyor.

Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü'nün (OPEC) üçüncü büyük üreticisi konumunda bulunan Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) gruptan ayrılma kararı, fiyat belirleme mekanizmalarında dengeleri değiştirecek bir hamle olarak değerlendiriliyor. Keşfedilmiş petrol rezervlerinin yüzde 80’ine sahip ülkeleri bir arada tutan OPEC dağılma tehlikesiyle karşı karşıya kalması, yalnızca üretim kapasitesini değil, grup içi dengeleri de değiştirerek OPEC'in petrol piyasası üzerindeki etkisini zayıflatacağı öngörülüyor. Dünya petrol arzının önemli kısmını sağlayan OPEC ülkeleri, bazı yıllarda küresel ihracatın yaklaşık %40’ına kadar çıkıyor.

BAE YAPTIĞI YATIRIMLARIN KARŞILIĞINI GÖRMEK İSTİYOR

Son yıllarda üretim kapasitesini artırma talebiyle öne çıkan BAE'nin bütçe dengesini sağlamak için varil başına yaklaşık 50-60 dolarlık petrol fiyatını yeterli buluyor. Buna karşın Suudi Arabistan'ın yaklaşık 90-100 dolar arası bir rakama ihtiyaç duyması iki ülkenin, grubun izleyeceği politikalar üzerinde çekişmesine yol açtı. Üretim kapasitesine son dönemde 62 milyar dolar yatırım yapan Birleşik Arap Emirlikleri, kısıtlamaya gitmek yerine bu yatırımı gelire dönüştürmeyi hedeflediği için grup üyeliğinden çıkarak petrol ihracat gelirlerini artırmayı amaçlıyor.

ÖRGÜTÜN GELECEĞİ TARTIŞILIYOR

12 üye ülkenin yaptığı 10 milyar varillik yıllık petrol ihracatının 6 milyar varilini Suudi Arabistan, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri ve Kuveyt karşılıyor. İhracat liderliğini açık ara sürdüren Suudi Arabistan, örgütteki güçlü konumu nedeniyle fiyat belirleme politikasında da büyük bir ağırlığa sahip. Daha dalgalı üretim/ihracat yapısına sahip Afrika üyelerinin (Nijerya, Libya, Cezayir) etkisi daha düşük seyrediyor. Angola, Katar, Ekvador’un ardından Birleşik Arap Emirlikleri’nin de ayrılma kararı alması, örgütün geleceğini iyice tartışılır hale getirdi.

Küresel petrol arzının %38'i üye 12 ülkede

OPEC, küresel petrol rezervlerinin yaklaşık yüzde 80'ini elinde bulundururken dünya ham petrol üretiminin yaklaşık yüzde 38'ini gerçekleştiriyor. Küresel petrol ihracatındaki payı ise yüzde 50'nin üzerinde bulunuyor. BAE'nin komşusu Suudi Arabistan ile giderek soğuyan ilişkileri ve derinleşen üretim kotası anlaşmazlıkları, 59 yıllık üyeliğin sonlanmasına yol açtı. 14 Eylül 1960'ta petrol üreticisi ülkelerin arz politikalarını koordine etmek amacıyla kurulan OPEC'in mevcut yapısında Cezayir, Kongo, Ekvator Ginesi, Gabon, İran, Irak, Kuveyt, Libya, Nijerya, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Venezuela olmak üzere 12 üye yer alıyor. BAE'nin ayrılığıyla birlikte üye sayısı 11'e düşecek.